De Codex Alimentarius Commission bestaat uit ongeveer twintig comités. Deze comités komen in de meeste gevallen één keer per jaar bij elkaar. Ieder comité en iedere werkgroep valt onder het voorzitterschap van een bepaald land en wordt dus ook in dat land gehouden. Zo is Nederland bijvoorbeeld de voorzitter van het Comité voor Contaminanten in Voedsel (CCCF).
Ieder land dat lid is van de Codex heeft een persoon (in de meeste gevallen werkzaam bij een ministerie) aangewezen als het officiële Codex Contact Point. Deze persoon is hét nationale aanspreekpunt voor alle Codex-zaken van een land en zorgt ervoor dat standpunten op nationaal niveau goed afgestemd en gecoördineerd worden. Nationale standpunten worden door de leden-landen via het Codex Contact Point schriftelijk bekend gemaakt. De EU-landen komen bovendien voorafgaand aan een comité-vergadering in Brussel in een zogenaamde Raadswerkgroep-vergadering bijeen, met als doel voor ieder agendapunt een gezamenlijk EU-standpunt te formuleren.
Deelnemende landen
De Codex Alimentarius Commissie telt momenteel 189 leden, bestaande uit 188 lidstaten en 1 lidorganisatie (de Europese Unie). Dit betekent dat vrijwel de hele wereld via deze organisatie vertegenwoordigd is in het opstellen van wereldwijde voedselveiligheidsnormen.
Transparantie
De Codex Alimentarius hecht veel waarde aan transparantie over de werkwijze en de voortgang van de organisatie. Alle voorbereidende documenten, agenda’s en verslagen van de comités en task forces zijn daarom ook voor iedereen vrij toegankelijk en via internet te downloaden. Via het nationale Codex Contact Point is het ook mogelijk commentaar op bijvoorbeeld stukken te leveren. Men moet hiervoor wel onderdeel uitmaken van een overkoepelende organisatie zoals bijvoorbeeld een consumentenorganisatie of een vereniging uit de levensmiddelenindustrie.
Organisatiestructuur Codex Alimentarius
De comités van de Codex zijn onderverdeeld in:
- Algemene comités (voor algemene onderwerpen, bijvoorbeeld additieven);
- Voedsel comités (voor producten, bijvoorbeeld zuivel);
- Regionale comités (bijvoorbeeld Europa).
Daarnaast is er een ad hoc Task force (tijdelijke werkgroepen bijvoorbeeld voor antimicrobiële resistentie).
8-Stappenplan
De ontwikkeling van Codex-normen, codes en richtlijnen verloopt via een standaardprocedure. Het hele traject bestaat uit acht stappen. Wordt de norm niet aangenomen, dan kan deze opnieuw terug de stappen-procedure ingaan als er bijvoorbeeld aanvullend wetenschappelijk onderzoek gedaan moet worden.
Als eerste wordt een voorstel voor een nieuw voedselveiligheid of handels onderwerp ingebracht door een Codex-lid of een Codex-comité.
Het Hoofdsecretariaat van de Codex (hoofdkantoor van de Codex in Rome) bereidt vervolgens een document voor, een zogenaamd ‘proposed draft standard’. Dit is een document met een voorstel voor een nieuwe Codex-norm.
Dit wordt vervolgens aan de leden-landen en waarnemers gestuurd voor commentaar.
Hierna wordt het document behandeld in de vergadering van het betreffende Codex-comité.
Als de vergadering overeenstemming bereikt over het document, dan kan het document voor een handelsnorm worden aangeboden aan de overkoepelende Codex Alimentarius Commission.
Deze kan het voorstel in de jaarlijkse bijeenkomst van de Commission aannemen als officieel normvoorstel. Na goedkeuring door de Commission wordt het opnieuw rondgestuurd naar de leden en waarnemers voor commentaar.
Vervolgens wordt het document opnieuw behandeld in het verantwoordelijke Codex-comité.
Tijdens de volgende bijeenkomst van de Codex Alimentarius Commission worden dan de einddocumenten aan de Commission aangeboden, die vervolgens over de definitieve aanvaarding van de norm als officieel Codex-document beslist.
Normen en richtlijnen
Via onderstaande link vind je het overzicht van alle tot nu toe ontwikkelde officiële Codex-normen, richtlijnen en aanbevelingen. Dit Engelstalige overzicht biedt inzicht in standaarden voor onder andere voedseladditieven, pesticiden, etikettering, voedselhygiëne en veterinaire residuen.
Overzicht van alle officiële standaarden
Voor vragen over deze normen en richtlijnen kun je contact opnemen met het Nederlandse Codex secretariaat via:
Wetenschappelijk advies
Het werk van de Codex is gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek. Alle normen en richtlijnen zijn op veiligheid voor de consument getest.
De Codex wordt hierbij ondersteund door een aantal onafhankelijke, wetenschappelijke adviesorganen die, evenals de Codex zelf, opereren onder de verantwoordelijkheid van de FAO en de WHO. Deze ondersteunende organen zijn de ‘Joint FAO/WHO Expert Committee on Food Additives’ (JECFA), de ‘Joint Meetings of the FAO/WHO Panel of Experts on Pesticide Residues in Food and Environment’ (JMPR) en de ‘Joint FAO/WHO Meetings on Microbiological Risk Assessments (JEMRA). DE JECFA, JMPR en JEMRA adviseren over de veiligheid en risico’s van additieven, contaminanten, diergeneesmiddelen, gewasbeschermingsmiddelen en microbiologische risicoanalyses. De Codex kan verder ook een beroep doen op een FAO/WHO expert panel voor biotechnologie. In Europa baseren we veel advies op onderzoek van EFSA.